Engeland mataglap

Frits Abrahams in het NRC van 14 juli 2021

We wisten al langer dat voetbal niet altijd het beste in de mens boven brengt, maar het blijft interessant om de nieuwste ontwikkelingen te volgen. In Engeland leek het de afgelopen dagen alsof er een verschuiving gaande is van het agressieve hooliganisme naar een soort volkshysterie.

Na de reusachtige teleurstelling van de EK-finale tegen Italië zou je een uitbarsting van agressie door voetbalvandalen verwachten, maar dat viel reuze mee. Een soortgelijke nederlaag in 1996 van Engeland tegen Duitsland leidde tot plunderingen en vernielingen op grote schaal in Londen, nu bleef de schade beperkt tot geïsoleerde incidenten.

Mooi meegenomen, als er niet die volkshysterie was die ervoor in de plaats lijkt te komen. Het was alsof het halve Engelse volk mataglap was geworden bij het vooruitzicht dat Engeland Europees kampioen zou kunnen worden. „Engeland brandde niet”, schrijft sportjournalist Jonathan Liew in The Guardian, „althans, niet na afloop.”

Al daarvóór stond Engeland op z’n kop. Er werd op straat en in kroegen gezongen, gezopen en gesnoven alsof de titel binnen was. Het land raakte in extase, mede dankzij een Nederlander, Danny Makkelie geheten, die zo vriendelijk was Engeland in de halve finale een penalty te schenken. „Football’s coming home”, klonk het uit miljoenen kelen.

Het kon alleen nog tegenvallen – en dat deed het dan ook, enigszins tot mijn opluchting. Wel jammer voor de vier BBC-commentatoren onder leiding van Gary Lineker, die elkaar in hun skybox na het Engelse doelpunt in de finale dansend en juichend omhelsden, alsof ze zelf gescoord hadden.

Zouden Rafael van der Vaart en Sjoerd van Ramshorst hetzelfde hebben gedaan bij een Nederlands succes? Anders gevraagd: waren ‘wij’ in Nederland een haar beter toen we nog goed konden voetballen? Een haartje, schat ik. We versierden de straten en we fêteerden onze helden langs de grachten, maar de uitzinnigheid bleef binnen de perken.

In Londen hebben zich al in de uren vóór de finale bizarre taferelen afgespeeld. Honderden supporters die geen kaartje hadden, verschaften zich met geweld toegang tot het Wembley-stadion. Hekken en stewards werden omver gekegeld. Liew noemt het een sfeer van wetteloosheid die dreigend was, maar niet echt boosaardig, wat ik niet helemaal met elkaar kan rijmen. Ik zag filmbeelden waarop het geweld me aan de trumpiaanse bestorming van het Capitool deed denken. Liew ziet het meer als een logische voortzetting van de vele vreugde-uitbarstingen van de afgelopen weken.

Gewelddadige voetbalsupporters zijn er dus nog wel, maar ze lijken ook andere wegen te vinden, bijvoorbeeld naar racisme op de sociale media. De drie zwarte spelers die de strafschoppen hadden gemist, werden zodanig beledigd dat hun coach het voor hen moest opnemen.

In Nederland gebeurde iets wat daar op lijkt: de kruisiging van de Feyenoorder Steven Berghuis, die het gewaagd heeft naar Ajax ‘over te lopen’. Dat Cruijff in omgekeerde richting hetzelfde deed, met een landskampioenschap als resultaat, daar klagen ze in Rotterdam zelden over. „Dit is hoogverraad”, twitterde iemand. „Dat je dood mag vallen”, wenste een ander. Supporters verbrandden in het openbaar Feyenoord-shirts.

Waar gaat het over?

Over een bal.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *